Waar het misgaat
De foto toont waar de schade ontstaat: de velg en de spaken. In een smalle wielklem staat de fiets op één punt vast, en elke zijdelingse duw, elke windvlaag en elke voorbijganger zet kracht op precies dat punt. Bij een wiel met dunne spaken en een lichte velg is een acht dan een kwestie van tijd.
Waarom een frameklem beter is
Bij een aanleunbeugel of een nietje leunt de fiets met het frame tegen de constructie. De krachten komen dan op het frame terecht, dat daar wel tegen kan, in plaats van op het wiel, dat daar niet voor gemaakt is. Dat is naast diefstalpreventie de tweede reden waarom gemeenten en scholen van wielklemmen zijn afgestapt.
Bandbreedte
Een klem die te smal is voor de band, klemt op de band en drukt die scheef; een klem die te breed is, laat het wiel heen en weer bewegen en beukt de velg tegen de wanden. Kijk daarom naar de opgegeven bandbreedte en houd bij e-bikes en fatbikes rekening met 55 tot 100 millimeter.
Voor- of achterwiel
Bij een wielklem is het verstandiger de fiets met het achterwiel te plaatsen: dat wiel is steviger opgebouwd, zit vast aan het frame met de aandrijving en heeft minder speling in de sturende richting. Een voorwiel draait mee en krijgt daardoor eerder een zijdelingse tik.
Wat u ziet als het misgaat
Een acht in het wiel, spaaknippels die knappen bij het aandraaien, of een velg met deukjes in de flank. Bij een carbon velg of een lichte sportvelg is de schade vaak niet te herstellen. Wie zo'n fiets heeft, gebruikt een klem alleen als er geen alternatief is en zet hem verder tegen een beugel.
Rubber en inlagen
Klemmen met een rubber inlage of kunststof geleiding beschadigen de velg minder en dempen bewegingen. Bij oudere metalen klemmen zijn die inlagen vaak verdwenen; een strook tuinslang over de klem is een lelijke maar werkende oplossing tot vervanging.
Herstellen of vervangen
Een lichte acht is bij de fietsenmaker uit te richten door de spaakspanning bij te stellen; dat kost weinig en duurt een kwartier. Zit er een deuk in de velgflank of zijn er spaaknippels afgebroken, dan is een nieuw wiel vaak goedkoper dan het herstel. Bij een velgremfiets is een beschadigde flank bovendien een veiligheidskwestie, omdat de rem daar precies op aangrijpt.
Controleer af en toe
Til het wiel op en draai het rond: schuurt de band ergens langs, dan zit er een acht in. Knijp de spaken twee aan twee samen; een spaak die duidelijk losser aanvoelt dan de rest, vraagt om aandacht. Vijf minuten per seizoen voorkomt dat een kleine afwijking uitgroeit tot een wiel dat vervangen moet worden.